مقدمه:

در قسمت قبلي از اين مطلب، شرح مختصري بر تاريخچه‌ي سيستم‌هاي كدگذاري و طبقه‌بندي را با هم مرور كرديم و با نام سازمان جهاني GS1 كه وظيفه‌ي توليد، توسعه، بازنگري، نظارت بر اجرا و استفاده از اين سيستم‌ها و استانداردها را بر عهده دارد، آشنا شديم. امروز و در ادامه‌ي اين مطلب، سازمان GS1 را بيشتر خواهيم شناخت و برخي خدمات و وظايف اين سازمان را با هم مطالعه خواهيم كرد.

لوگوي GS1

لوگوي GS1

 

قسمت دوم:

كلمه‌ي GS1 مخفف عبارت Global Standards One بوده و مفهوم برترين، بهترين و اولين استانداردهاي جهاني را به شنونده منتقل مي‌كند. اين سازمان، مؤسسه‌اي غير انتفاعي است كه غالب بر 1 ميليون شركت عضو در 108 كشور جهان داشته و سابقه‌اي تقريبا 40 ساله در معرفي و توليد استانداردها و راهكارهايي جهت بهبود كارايي زنجيره‌هاي تأمين و تقاضا در جهان و بين بخش‌هاي مختلف را داراست.

مقر اصلي سازمان جهاني GS1، شهر بروكسل در كشور بلژيك بوده و ساختمان اين سازمان به برج آبي[1] شهرت دارد. اين ساختمان زيبا را در تصوير زير مي‌توانيد مشاهده كنيد.

برج آبي

برج آبي

براي مشاهده‌ي تصوير در سايز اصلي بر روي آن كليك نماييد.

 

آدرس اين سازمان به همراه نقشه‌ي محل قرارگيري آن از طريق اين فايل pdf قابل دسترسي است.

http://www.gs1.org/docs/GS1_Global_Office_Brussels_Map.pdf

دسترسي به نقشه‌ي گوگل محل استقرار اين سازمان از طريق لينك زير امكان‌پذير است:

http://maps.google.com/maps?f=q&hl=en&q=Avenue+Louise+326,+Brussel-Louisa+1050+Brussels,+Brussels

 

اعضاي تحت نظر اين سازمان (نمايندگي‌هاي محلي و بين‌المللي در سراسر جهان) گواهينامه‌ي ارائه‌ي استانداردهاي توليد شده توسط اين سازمان را دريافت كرده و به طور مستقل تمامي مراحل ارائه‌ي مجوز‌ها و گواهينامه‌ها و نظارت و بازرسي و … را در منطقه‌ي تحت فعاليت خود و البته تحت نظر سازمان اصلي GS1 انجام مي‌دهند. شركت‌هاي مستقر در  كشورهايي كه نمايندگي رسمي سازمان GS1 در آن‌ها وجود ندارد، بايد با سازمان مركزي GS1 كه شعبه‌ي بين‌الملل نيز به حساب مي‌آيد، ارتباط برقرار كرده و خدمات لازم را از اين مركز دريافت نمايند.

اين نمايندگي‌ها بايستي سياست‌هاي دريافت وجه جهت ارائه‌ي خدمات و استانداردها به متقاضيان را مطابق قوانين و اصول سازمان جهاني GS1 انجام دهند. نماينده‌ي انحصاري سازمان جهاني GS1 در ايران، “مركز ملّي شماره‌گذاري كالا و خدمات ايران” نام دارد و در حال حاضر علاوه بر ارائه‌ي خدمات GS1، اجراي پروژه‌ي ايران‌كد، دومين پروژه‌ي بزرگ فناوري اطلاعات كشور را نيز برعهده دارد. با اين مركز و خدمات آن كه محور اصلي اين سري از مطالب را تشكيل مي‌دهد، در قسمت‌هاي آينده آشنا خواهيم شد.

چشم‌انداز و مأموريت سازمان جهاني GS1، مطابق با آن‌چه كه در وب‌سايت رسمي اين سازمان آمده، اين‌ها هستند[2]:

چشم‌انداز: “به دنبال دنيايي هستيم كه در آن، اطلاعات كارآمد و مؤثر، با امنيت كامل، در هر زمان و هر مكان، براي رفاه زندگي انسان‌ها و بهبود فعاليت‌هاي تجاري و سودآوري كسب و كارها تبادل شود.”

مأموريت: “مأموريت ما اين است كه راهنما و رهبر مجامع مختلف، جهت توسعه و پياده‌سازي استانداردهايي باشيم كه ابزارها، اعتماد و اطمينان لازم براي دستيابي به چشم‌اندازمان را فراهم مي‌كنند.”

هدف اصلي سازمان GS1، توسعه‌ي سيستم GS1 [3]، است كه متشكل از مجموعه استانداردها و راه‌حل‌هايي است كه منجر به ارتقا و بهبود ساز و كارهاي مديريت زنجيره‌ي تأمين و تقاضا[4] مي‌گردد. اين سازمان با اتحاديه‌ي اروپا[5] و سازمان ملل متحد[6] در ارتباط بوده و نشست‌ها و كنفرانس هاي دوره‌اي، سالانه و محلي مختلفي را در سراسر جهان برگزار مي‌كند تا از اين طريق، با نيازهاي بازارهاي جهاني آشنا شده و راه‌حل‌هايي را براي رفع نواقص و مشكلات موجود در فرايند‌ها و روال‌هاي فعلي تعاملات تجاري ارائه دهد.

آموزش افراد و سازمان‌ها، ارائه‌ي گواهينامه و استانداردها، پشتيباني فني، پيشنهادات اجرايي و مشاوره‌هاي كاربردي، راه‌حل‌هاي درون سازماني و برون‌سازماني، فناوري‌هاي الكترونيكي و … برخي از خدماتي است كه اين سازمان به متقاضيان و علاقه‌مندان خود ارائه مي‌دهد و در حال حاضر، روزانه بيش از 5 ميليارد تراكنش مالي و تجاري در جهان از طريق خدمات اين سازمان انجام مي‌شود[7].

اگر دقت كرده باشيد، در تمامي اين نوشتار، صحبت از رفع مشكلات بازار و حوزه‌ي كسب و كار توسط استانداردهاي مشترك بين‌المللي است كه در قسمت‌هاي آينده با آن‌ها آشنا خواهيم شد. اما واقعا، منظور از مشكلات و نواقص چيست؟

براي درك بهتر لزوم وجود استانداردهاي مشترك در جهان براي تعاملات تجاري[8]، مثال جالب زير را در نظر بگيريد. تصوير زير، يك كفش زنانه را نشان مي‌دهد كه سايز آن در نقاط مختلف جهان، با اعداد متفاوتي تعبير مي‌شود:

كفش

كفش

 

با توجه به تعدد سلايق و استانداردهاي محلّي، تبادل اين كفش باعث به وجود آمدن مشكلات فراواني در صادرات و واردات[9]، رهگيري محصول[10]، تداركات[11] و … خواهد شد. مثلا، ممكن است شركت‌هاي مختلفي از سراسر جهان، قصد خريد (واردات) اين نوع كفش از چين را داشته باشند و هنگام دريافت محصول، با كالايي غير از آن‌چه كه انتظارش را داشته‌اند مواجه شوند. بنابراين لازم است استاندارد مشتركي در ميان كشورهاي جهان به كار رود تا سايز و ساير مشخصات اين كفش، براي همه، مفهوم يكساني داشته باشد. در واقع لازم است كشورهاي مختلف جهان، زبان مشتركي[12] براي بيان خصوصيات و ويژگي‌هاي اين كفش داشته باشند تا بتوانند منظور خود را به يكديگر بازگو كنند.

مثال ديگر از اشكالاتي كه ممكن است در نبود سيستم‌هاي كدگذاري ايجاد شود، عدم توانايي در كنترل موجودي و سفارشات براي يك شركت است. اگر شركت‌ها، نسبت به ميزان موجودي، ميزان مصرف، زمان صحيح اتمام موجودي و … مطلع نباشند، در چرخه‌ي تأمين خود دچار مشكل شده و اين امر ممكن است منجر به ايست خط توليد شود. در صورتي كه با كدگذاري اقلام اوليه و كالاهاي موجود در انبار، به راحتي مي‌توان نسبت به كنترل موجودي اقدام نمود.

رهگيري كالا‌ها و مرسولات، نياز ديگري است كه بدون استفاده از سيستم‌هاي كدينگ (كدگذاري) نمي‌توان به آن پاسخ گفت. اينكه بدانيم مرسوله‌ي ارسالي ما، يا كالايي كه منتظر دريافت آن از نقطه‌اي دوردست هستيم، الآن در چه وضعيتي است، چه زماني به دست ما خواهد رسيد، در كدام كشور و منطقه‌ي پستي است، از طريق چه مسيري و طي چه زماني به دست ما رسيده و … بسيار جالب و گاها مورد نياز است.

موارد ذكر شده و ده‌ها كاربرد ديگر سيستم‌هاي كدگذاري باعث مي‌شوند كه تجارت جهاني، به دنبال زبان مشتركي جهت استاندارد كردن فرايندها و روال‌هاي خريد و فروش و عرضه و … باشد. سازمان GS1 ارائه‌دهنده‌ي اين زبان مشترك در جهان بوده و توانسته است بخش بزرگي از تعاملات بازار در تجارت الكترونيكي جهاني را از جهت استفاده از استانداردها و ابزارها، از آن خود نمايد.

GS1 از شعارهاي مختلفي براي معرفي خود استفاده مي‌كند كه برخي از آنان عبارتند از:

  • The Global Language Of Business : زبان جهاني كسب و كار
  • The Global Business Solution Provider : سازمان جهاني ارائه‌دهنده‌ي راه‌حل‌هاي كسب و كار

سازمان GS1 در بيش از 20 حوزه فعاليت مي‌كند كه مهمترين آن‌ها عبارتند از:

  • خرده فروشي[13]
  • كالاهاي مصرفي سوپرماركت‌ها[14] (اقلامي كه تاريخ توليد تا انقضاي آن كوتاه باشد)
  • اقلام بهداشتي[15]
  • ترابري و لجستيك[16]
  • صنايع دفاعي[17]
  • رهگيري و رديابي كالا
  • لوازم الكترونيكي[18]
  • چاپ و نشر[19]
خدمات GS1

خدمات GS1

 

در بخش بعدي اين نوشتار (بخش سوم) خدمات مختلف سازمان GS1 را براي شما بزرگواران شرح خواهم داد. به مرور و با مطالعه‌ي بخش‌هاي بعدي، درك ارتباط مطالب اين نوشتار با حوزه‌ي فناوري اطلاعات و تجارت الكترونيكي براي شما واضح تر خواهد شد.

 

محسن پاک نیت


پا ورقي


[1] Blue Tower

[3] GS1 System

[4] Supply & Demand Chain Management

[5] European Union

[6] United Nations Organization

[8] Business or commercial Interactions

[9] Import & Export

[10] Product Tracking or Tracing

[11] Procurement

[12] Common Language

[13] Retail

[14] Fast Moving Consumer Goods

[15] HealthCare

[16] Transport & Logistic

[17] Defence

[18] Consumer Electronics

[19] Publications