هارد دیسک کاملا دیوانه شده و با مصرف۱۰۰ درصدی در حال فعالیت است. Disk usage با باز کردن گوگل کروم یا هر برنامه ای به ۱۰۰ درصد می رسد. تصور می کنید که نباید چنین باشد چون کار خاصی با سیستم انجام نمی دهید اما متاسفانه این طور نیست و هارد دیسک لپتاپ همچنان اشغال است و خبری از کمتر شدن فعالیتش نیست. متاسفانه جدیدترین نگارش های ویندوز (ویندوز ۱۰) موجب نقص عملکرد هارددرایوها شده و در نتیجه عملکرد کلی سیستم عامل را کند می کنند. این مساله هم هارددیسک ها (HDD) و هم درایوهای نیمه جامد (SSD) را تحت تاثیر قرار می دهد.

گویا آی تی – کامپیوتر یا لپتاپ تان هنگ می کند و کند عمل می کند. از همان ویندوز همیشگی استفاده می کنید، این طور نیست؟ جز این که یک دستگاه جدید (لپ تاپ، تبلت یا کامپیوتر) خریداری کرده اید و هنوز چند صباحی از نصب این سیستم عامل نگذشته که با این مشکل مواجه شده اید. مشکل Disk usage 100% کجاست؟ چرا کامپیوتر یا لپتاپ تان کند شده است؟

اگر عملکرد سیستم کند شده میزان استفاده از دیسک را بررسی کنید
کندی عملکرد زمانی به خوبی حس می شود که بخواهید یک فایل یا برنامه را با استفاده از قابلیت جستجوی ویندوز پیدا کرده یا فعالیتی انجام دهید که به نحوی تکیه زیادی روی هارددرایو سیستم داشته باشد مثل کپی و جای‌گذاری یک سری فایل.
برای حصول اطمینان از این که واقعا با مشکل مواجه شده اید زمانی که سیستم کند شد کلیدهای CTRL+ALT+DEL را فشار داده و سپس Task Manager را انتخاب کنید (برای این کار می توان روی نوار وظیفه کلیک راست و گزینه Task Manager را انتخاب کرد). دقت داشته باشید اگر درایو سیستم اشغال باشد انجام این کار اندکی طول خواهد کشید.
بعد از باز شدن پنجره مدیر وظیفه در برگه اول یعنی Processes ستون Disk را پیدا کنید. اگر عملکرد درایو مشکل داشته باشد این مقدار ۱۰۰ درصد خواهد بود و رنگ قرمزی که به دور ستون کشیده شده هم نشان از وجود مشکل می دهد.
بعد از حصول اطمینان از وجود مشکل چند گزینه پیش رو خواهید داشت.

۱- ابتدا نرم افزار آنتی ویروس را بررسی کنید
در چنین مواقعی اولین چیزی که باید انجام داد بررسی سیستم برای وجود بدافزارهاست. نرم افزار امنیتی که نصب کرده اید (صرفنظر از رایگان یا تجاری بودن) عهده دار چنین وظیفه ای است. نرم افزار ساده و معروفی مثل Malwarebytes Anti-Malware قادر به اسکن سیستم و تشخیص مشکلات احتمالی است هر چند اشغال بودن درایو احتمالا عملکرد آن را بسیار کند خواهد کرد.
اگر نرم افزار موفق به پیدا کردن بدافزار شد از امکانات آن برای پاک سازی استفاده نمایید و قبل از بررسی بهتر شدن عملکرد ابتدا سیستم را از نو راه اندازی کنید. اگر سیستم فاقد بدافزار بود پس گام بعدی را انجام دهید.

۲- غیرفعال کرن جستجوی ویندوز برای بهبود عملکرد درایو

گزینه بعد که باید چک کرد قابلیت جستجوی ویندوز است.
وجود یک نقص نرم افزاری در ویندوز ۸ و ۱۰ باعث بروز یک به اصطلاح ”چرخه جستجو“ شده و بار و فشار اضافی به درایو تحمیل خواهد کرد.

برای جلوگیری از بروز این مساله طی نشست فعلی ویندوز (تا زمان راه اندازی مجدد آن) خط فرمان (CMD) را احضار کنید؛ سریع ترین راه برای اجرای خط فرمان تایپ عبارت CMD منوی استارت است؛ بعد از نمایش نتایج روی آیکن خط فرمان کلیک راست کرده و گزینه Run as Administrator را بزنید.

بعد از باز شدن خط فرمان این عبارت را تایپ کرده و کلید Enter را بزنید:
net.exe stop “Windows search”
برای غیرفعال سازی همیشگی قابلیت جستجو یا نمایه گذاری ابتدا کلید ویندوز روی صفحه کلید را نگه داشته و سپس کلید R را بزنید؛ حال عبارت services.msc را در پنجره باز شده تایپ کرده و Enter را فشار دهید. در پنجره باز شده بعد از پیدا کردن گزینه Windows Search روی آن دوبار کلیک کنید؛ حال در قسمت Startup type گزینه Disabled را انتخاب کنید. در اینجا می توان سرویس مورد نظر را به طور کلی یا موقتا متوقف کرد. برای ذخیره تنظیمات حتما OK را بزنید.

چند دقیقه بعد از غیرفعال کردن قابلیت جستجوی ویندوز عملکرد ویندوز ۸ یا ۱۰ بهبود قابل ملاحظه ای خواهد یافت. در غیر این صورت گام بعدی را دنبال کنید.

۳- غیرفعال سازی سرویس Superfetch

سرویس Superfetch ویندوز بنا به دلایلی به عنوان یکی از علت های اصلی مشکلات پیش آمده درایوهای HDD و SSD در ویندوزهای ۸ و ۱۰ معرفی شده است.
برای غیرفعال سازی این سرویس مجددا خط فرمان را احضار کرده و این عبارت را بنویسید:
net.exe stop superfetch

مجددا چند دقیقه تامل کنید تا معلوم شود که آیا این سرویس تاثیر منفی روی عملکرد سیستم داشته است یا خیر. باید ابزار بررسی دیسک را هم با نوشتن این فرمان در خط فرمان اجرا کنید:
chkdsk.exe /f /r
بعد از فشردن کلید Enter از شما درخواست می شود که برای کامل کردن عملیات سیستم را از نو راه اندازی نمایید و از این رو بهتر است ابتدا تمام نرم افزارها و پرونده های باز را ببندید و سپس این کار را انجام دهید.
اگر این ترفند هم جوابگو نبود شاید با مساله ای مواجه باشید که پیدا کردن آن مشکل اما حل آن بسیار ساده باشد.

۴- آیا مشکل از فلش است؟

در مطالب قبلی وب سایت به این پرداخته ایم که چرا فناوری فلش شرکت ادوب باید به تاریخ بپیوندد. فلش یکی از آسیب پذیرترین فناوری های شناخته شده در دنیای کامپیوترهاست که خرابکاران همواره برای نفوذ به سیستم ها از آن استفاده می کنند. به نظر می رسد فلش یکی از مقصران اصلی اشغال شدن عملکرد ۱۰۰ درصدی درایو در ویندوز ۱۰ و ویندوز ۸ باشد، البته اگر کاربر از مرورگر کروم استفاده کند.

نحوه رفع این مشکل بستگی به نسخه ای از کروم دارد که در حال استفاده از آن هستید. در نگارش های قدیمی تر عرضه شده قبل از نسخه ۵۷ ام به نوار آدرس رفته و بعد از تایپ عبارت chrome://plugins را تایپ و Enter کنید.
پنجره جدید تنظیمات لیستی از پلاگین های نصب شده را به شما نشان خواهد داد. اگر برای مشاهده ویدئوها فلش را نصب کرده باشید شاهد حضور آن در این لیست خواهید بود.
روی دکمه آبی رنگ Disable کلیک نمایید؛ با این کار گزینه Adobe Flash Player خاکستری رنگ خواهد شد.-چند لحظه صبر نموده و سپس مدیر وظیفه ویندوز را اجرا کنید. مشکلات عملکرد مربوط به درایو سیستم باید حل شده باشد. اگر این طور نیست پس بهتر است کروم را بسته و بعد از چند دقیقه مجددا اجرا نمایید.
هر چند از آن جایی که به روزرسانی کروم به صورت مخفیانه و بدون دخالت کاربر در پشت صحنه انجام می شود شاید این راه حل مشکل را برطرف نکند. اگر از نسخه ۵۷ کروم یا نگارش جدیدتری استفاده می کنید مراحل غیرفعال سازی فلش فرق می کند.

ابتدا وارد قسمت تنظیمات کروم شده و سپس گزینه Show advanced settings را بزنید. حال به بخش Privacy رفته، گزینه Content settings را کلیک و Flash را پیدا کنید. سه گزینه رو به روی شما خواهد بود؛ سومین گزینه یعنی Block sites from running Flash را انتخاب کنید و سپس Done را بزنید. مرورگر را از نو راه اندازی و عملکرد هارددیسک را زیر نظر بگیرید.
اگر باز هم مشکل حل نشد شاید نیازمند تغییر تنظیمات باشید. ما گزینه وسط یعنی Ask first before allowing sites to run Flash را پیشنهاد می کنیم.

۵- آیا اسکایپ منابع دیسک را مصرف می کند؟

یکی از نرم افزارهای پر کاربرد که گاهی اوقات منابع هارددیسک را ۱۰۰ درصد اشغال می کند اسکایپ است.
برای اطلاع و غیرفعال کردن منابع OTT این نرم افزار کار را با بررسی عدم اجرای آن شروع می کنیم. این کار را می توان با نگاهی به مدیر وظیفه یا چک کردن سینی سیستم (System Tray) که کنار ساعت ویندوز قرار گرفته می توان انجام داد. اگر اسکایپ در حال اجراست روی آیکن آن کلیک راست کرده و گزینه Quit را بزنید.

بعد از این به محل نصب اسکایپ مراجعه کنید که احتمالا این آدرس باشد:
C:\Program Files (x86)\Skype\Phone\
در اینجا می توان فایل Skype.exe را پیدا کرد. روی آن کلیک راست و سپس Properties را بزنید. به برگه Security رفته و Edit را بزنید. بعد از این گزینه ALL APPLICATION PACKAGES را انتخاب و در ستون Allow تیک گزینه Write را بزنید.
با کلیک روی Apply و سپس OK کار را تمام کنید. مجددا به مدیر وظیفه مراجعه و تغییرات را بررسی کنید. اگر تفاوت محسوسی مشاهده نکردید می توانید از نرم افزار دیگری برای برقراری تماس های ویدئویی استفاده کنید.
اگر مشکل حل نشد پیشنهاد بعدی را امتحان کنید.

۶- باگ فیرمویر PCI-Express را حل کنید

بعضی از راه اندازها (درایورها) در ویندوز ۱۰ به درستی اجرا نمی شوند. یکی از راه اندازهایی که باعث اشغال ۱۰۰ عملکرد هارددیسک می شود درایور StorAHCI.sys است که یک نقص نرم افزاری در سطح فیرمویر دارد. درایور StorAHCI.sys مربوط به ابزارهای ذخیره سازی متصل شده به مادر برد کامپیوتر یا لپ تاپ از طریق رابط PCI Express است.

اگر هیچ کدام از راه حل های قبلی مشکل را حل نکرده احتمالا سیستم شما با این نقص نرم افزاری دست و پنجه نرم می کند. ابتدا مدیر ابزار (Device Manager) را باز کنید؛ برای این منظور از قسمت جستجوی ویندوز استفاده کنید یا در محیط ویندوز روی آیکن This PC کلیک راست کرده و بعد از رفتن به ‍Properties گزینه Device Manager را بزنید)؛ بعد از این شاخه IDE ATA/ATAPI Controllers را باز کنید. اگر یک مدخل AHCI Controller در لیست نمایان شد روی آن دو بار کلیک کنید و سپس برگه Driver را باز و نهایتا Driver Details را انتخاب کنید. آیا راه انداز مذکور با این عبارت نشان داده شده:
C:\Windows\system32\DRIVERS\storahci.sys
اگر پاسخ مثبت است این نقص نرم افزاری مقصر اصلی است. پنجره جزئیات راه انداز را بسته و به برگه Details بروید و از منوی پایین آمدنی گزینه Device instance path را انتخاب کنید. هنگامی که گزینه Value نشان داده شد، کلیک راست کرده و گزینه Copy را بزنید. ویرایشگر متنی سیستم (مثلا Notepad) را باز کرده و محتویات کپی شده را در آن جاگذاری (Paste) کنید.
بعد از این کلید ویندوز روی صفحه کلید را نگه داشته، R را بزنید و در پنجره ظاهر شده عبارت regedit را نوشته و OK کنید. بعد از باز شدن پنجره رجیستری ویندوز این آدرس را دنبال کنید:
HKEY_LOCAL_MACHINE\System\CurrentControlSet\Enum\PCI\
و رشته کاراکترهایی که در Notepad جاگذاری کرده بودید را برای باز کردن کنترلر AHCI درست استفاده کنید. سپس شاخه زیر را باز کنید:
Device Parameters\Interrupt Management\MessageSignaledInterruptProperties
در اینجا گزینه MSISupported را در قسمت سمت راست می بینید. روی آن دو بار کلیک و در کادر Value data: مقدار ۰ (صفر) را وارد کنید. برای تائید کار OK را زده و سیستم را از نو راه اندازی کنید.

۷- غیرفعال کردن ویژگی Diagnostic Tracking در ویندوز ۱۰

در گام آخر باید تاثیر ویژگی Diagnostic Tracking یا ردگیری تشخیص را بررسی نمود. ویژگی که به خاطر حفاظت از حریم شخصی تان هم که شده بهتر است آن را غیرفعال کنید. بروز نقص در این ویژگی ویندوز هم یکی از عوامل اشغال شدن ۱۰۰ درصدی عملکرد هارددیسک ها شناخته شده است.
زمانی که صحبت از کاهش استفاده از هارددیسک به میان می آید به جای دستکاری تنظیمات حریم خصوصی ویندوز بهتر است سرویس ردگیری تشخیص که در لیست سرویس های ویندوز با عبارت DiagTrack شناخته می شود را غیرفعال کنید. اگر این سرویس باعث بروز مشکل شده با مراجعه به خط فرمان می توان آن را غیرفعال کرد.

بعد از باز کردن خط فرمان این فرمان ها را یکی بعد از دیگری تایپ کرده و Enter را بزنید:
sc config “DiagTrack” start= disabled

sc stop “DiagTrack”
علاوه بر این توصیه می کنیم ویژگی دریافت ترفند، راهنمایی و پیشنهادهای ویندوز را هم غیرفعال کنید. برای این منظور ابتدا مسیر زیر را در ویندوز دنبال کنید:
Settings/System/Notification & actions
حال در این قسمت گزینه Get tips, tricks and suggestions as you use windows را غیرفعال کنید. انجام این کار موجب بهبود عملکرد ویندوز خواهد شد.

اشغال ۱۰۰ درصدی منابع هارددیسک به ندرت اتفاق می افتد

دلیل خاصی برای اشغال ۱۰۰ درصدی منابع هارددیسک در شرایط عادی وجود ندارد. کامپیوتری که کند شده قطعا با مشکل مواجه است و اگر با غیرفعال کردن پلاگین مرورگر، متوقف کردن سرویس ها یا استفاده از ضد ویروس مشکل حل نشود به احتمال زیاد با نقص در سخت افزارها مواجه هستید.
شاید عمر هارددیسک به سر آمده یا قطعات داخلی آن دچار مشکل شده اند. بعید نیست نیازمند تعویض کابل های نقل و انتقال داده باشید. شاید هم مشکل به ابزار یکپارچه سازی ویندوز (Defragment) ویندوز مرتبط باشد. اگر کامپیوتر سعی در یکپارچه سازی درایو داشته باشد اما روی سیستم یک SSD (و نه یک HDD) نصب باشد، مشکلاتی جدی می تواند رخ دهد. این مساله را می توان با باز کردن ابزار زمان بندی انجام کارها یا Task Scheduler ویندوز و غیرفعال کردن وظیفه زمان بندی شده یکپارچه سازی هارددیسک مرتفع کرد.
آیا راهکارهای مطرح شده مشکل شما را حل کرد؟ اگر همچنان با این مشکل دست و پنجه نرم کنید در قسمت نظرات، مساله را مطرح کنید تا راه حلی برای آن پیدا کنیم.